İrsaliyeli Fatura Nedir, Nasıl Düzenlenir?

Ticarette kullanılması gereken pek çok belgeden biri de irsaliyeli faturadır. Pek çok kişi, “Sevk irsaliyesi ve fatura varken irsaliyeli fatura ne anlama geliyor? Normal faturadan farkları neler?” diye düşünebilir.

Bu yazımızda irsaliyeli fatura nedir, faturadan farkı ne, neden önemli gibi pek çok soruyu sizler için yanıtladık.

İrsaliye Nedir?

Bir işletmenin sattığı bir ürünün başka bir noktaya taşınması gerekiyorsa bu durumu belgeleyen ve tarih, adres gibi bilgilerin yer aldığı irsaliyenin düzenlenmesi gerekir. İrsaliye, satılan ürünün taşınması, sevki ile ilgili olduğundan faturadan farklı olarak bu taşımayla ilgili bilgileri içerir.

İrsaliyeli Fatura Nedir?

Sevk irsaliyesinin ve faturanın farklı belgeler olduğundan bahsettik. Peki “irsaliyeli fatura” nedir derseniz aslında ikisinin birleşimi diyebiliriz.

Diyelim bir ürün sattınız ve bu ürünün başka bir adrese sevki gerekiyor. Geleneksel ticarette irsaliye ve fatura ayrı belgelerdir. Bu şekilde ticaret yaparken sevk irsaliyesi kesildikten sonra en geç 7 gün içinde faturanın düzenlenmesi ve gönderilmesi de gerekir. Bu uygulama iki ayrı iş süreci demektir.

Ancak irsaliyeli fatura düzenlediğinizde tek bir belgede hem fatura hem de sevk bilgileri yer alır.

Böylece iki ayrı belge düzenleme derdiniz ortadan kalkar.

e-Belge Biz’de, İşini Yönetmek Sizde!

İşletmenizin ihtiyacı olan e -Arşiv, e-Fatura, e-İrsaliye gibi tüm e-dönüşüm araçlarına karmaşık ekranlarla uğraşmadan Bizim Hesap ile tek panelden erişebilirsiniz.

İrsaliyeli Fatura Neden Önemlidir?

En önemlisi, irsaliyeli fatura sayesinde hem fatura hem de sevk irsaliyesi düzenlemek zorunda kalmazsınız. Sevk ve satışa dair yasal olarak gerekli bilgilerin hepsi, tek bir belgede yer alır. Bu, size önemli ölçüde zaman tasarrufu sağlar.

Ayrıca işletmelerin belge yönetimini de daha kolay hale getirir. İki evrak yerine bir evrak düzenlediğinizde, bu evrakların yönetimi için harcayacağınız emek de yarı yarıya azalacaktır.

İrsaliye ile Fatura Arasındaki Fark Nedir?

İrsaliye de fatura da ticarette en sık kullanılan belgelerdendir. Ancak bu iki belgenin kullanım amaçları, içerdikleri bilgiler gibi pek çok konuda birbirinden ayrılır. İşte irsaliye ve faturanın arasındaki farklar:

1. Belge Amacı: İrsaliyenin amacı, ürünün sevkiyatını, taşınmasını belgelemektir. Fatura ise satış işlemini belgeler.
2. İçerdiği Bilgiler: İrsaliye, ürününü taşındığına dair bilgileri (adres gibi) içerir. Fatura ise satış tutarı, vergi oranı ve tutarı gibi satışa dair bilgileri içerir.
3. Düzenlenme Zamanı: İrsaliye, mal sevk edilirken veya teslim sırasında düzenlenir. Fatura ise malın tesliminden sonra en geç 7 gün içinde düzenlenebilir.
4. Vergi Yükümlülüğü: İrsaliye düzenlenmiş olması tek başına vergi yükümlülüğü doğurmaz. Ancak fatura kesildiğinde KDV ve diğer vergilerin hesaplanması gerekir.

İrsaliyeli Fatura Ne İşe Yarar?

İrsaliyeli fatura, malın sevkini ve satışını tek belgede birleştirmenizi sağlar. Bunun için hem sevke hem de satışa dair bilgiler içerir. Böylece mal taşınırken ayrıca irsaliye düzenlemenize gerek kalmaz. Bu fatura, irsaliye yerine de geçer.

Özetle tek bir belge üzerinden hem malın yasal olarak taşındığını hem de satış ve vergilendirme işlemini belgelemiş olursunuz. Bu sayede evrak sayısını azalır, zaman tasarrufu artar ve süreç daha pratik hale gelerek hızlanır.

İrsaliyeli Fatura, Fatura Yerine Geçer mi?

Evet, irsaliyeli faturada hem sevk irsaliyesinde olması gereken bilgiler hem de satış işlemine dair gerekli bilgiler yer alır. Bu nedenle irsaliyeli fatura, fatura yerine geçer.

İlginizi çekebilir: e-İrsaliye Kullanmayan Alıcılara Nasıl İrsaliye Düzenlenir?

İrsaliyeli Fatura Nasıl Düzenlenir?

İrsaliye fatura düzenlemek için normal faturadan farklı olarak daha fazla bilginin eklenmesi gerekir. Bu, irsaliyeli faturanın yasal düzenlemelere uygun olması ve kabul edilmesi için de önemlidir.

İrsaliye fatura düzenlemek için şunları eklemeniz gerekir:

1. Satıcı ve alıcı bilgileri (ad, soyad, adres, ticari ünvan, vergi dairesi ve vergi numarası)
2. Belge düzenleme tarihi,
3. Sevkiyat tarihi,
4. Taşınan malın bilgileri (cinsi, miktarı, tutarı)
5. Vergi oranları ve tutarı,
6. İrsaliyeli fatura olduğuna dair ibare
7. Belge seri ve sıra numarası
8. Düzenleyen kişinin imzası
9. Noter tasdiki ya da Maliye Bakanlığı klişesi

İrsaliyeli Faturada Olması Gereken Bilgiler Nelerdir?

İrsaliyeli fatura hem sevk irsaliyesinde hem de satış faturasında olması gereken bilgileri içermelidir. Bu nedenle normal bir faturaya göre çok daha fazla bilgi yer alır. İşte bir irsaliyeli faturada bulunması gereken bilgiler:

• Belgeyi düzenleyen tarafın adı, soyadı, ticari ünvanı, iş adresi, vergi numarası, vergi dairesi
• Alıcının adı, soyadı, adresi, ticari ünvanı, varsa vergi dairesi ve vergi numarası
• İrsaliyeli faturanın sıra ve seri numarası
• İrsaliyeli fatura olduğunu belirten ibare
• Faturanın düzenlendiği tarih ve saat
• Faturanın fiili sevk saati
• Ürünle ilgili bilgiler (cinsi, miktarı, fiyatı, tutarı)
• Satılan ürünün kime ve nereye gönderildiği
• İrsaliyeli faturayı düzenleyen kişinin imzası
• KDV oranı ve tutarı
• Maliye Bakanlığının klişesi ya da noter tasdiki
• İrsaliyeli faturanın basıldığı yere dair bilgiler

İlginizi çekebilir: e-İrsaliyede Hangi Bilgiler Zorunludur?

İrsaliyeli Fatura Örneğinde Dikkat Edilecek Hususlar

İrsaliyeli faturalarda öncelikle gerekli bilgilerin eksiksiz girilmesi çok önemlidir. Aksi halde yasal olarak geçerli olmaz. Bilgilere ek olarak “irsaliyeli fatura” olduğunu belirten ibarenin bulunmasına dikkat etmelisiniz.

Bir diğer nokta ise faturanın 3 nüsha düzenlenmesidir.

İrsaliyeli Fatura Kaç Örnek Düzenlenir?

İrsaliyeli faturaların 3 nüsha olarak düzenlenmesi gerekir. Bunlardan biri satıcı tarafta kalırken diğer ikisi de taşıyıcı araçta bulundurulur. Bu sayede sürece dair herhangi bir kontrolde ibraz edilebilir.

İrsaliyeli Faturanın Kaç Nüshası Müşteriye Verilir?

İrsaliyeli fatura 3 nüsha olmalıdır. Bu nüshaların biri, faturayı kesen firmada kalır. Diğer ikisi ise ürünü taşıyan araca verilir. Araçta yer alan faturaların ikisi de müşteriye verilir. Kesilen irsaliyeli faturanın asıl nüshasının müşteriye verilmesine dikkat edilmelidir. Bir başka deyişle irsaliyeli e-fatura kesildiğinde ilk ve ikinci yaprak müşteriye gönderilir, üçüncüsü ise firmada kalır.

Birden fazla düzenlenen faturalarda her bir örneğe bir sıra numarası konulması gerekir. Kâğıt üzerinde kesilen faturalarda genellikle koçanda bir adet fazladan fatura bulunur. Bu da muhasebe fişinin üzerine eklenir ve o şekilde arşivlenir.

Bilgisayar üzerinden kesilen e-faturalarda ise alınan her çıktıya otomatik olarak bir sıra sayısı atanır. Böylelikle manuel hatalar minimize edilmiş olur.

Sevk İrsaliyesi ile İrsaliyeli Fatura Aynı mı?

Hayır, kullanım alanları benzer olsa da bu iki belge aynı değildir. Sevk irsaliyesi faturalandırılmamış ürünler için düzenlenen, ürünün taşınmasına dair bilgilerin yer aldığı bir evraktır. İrsaliyeli fatura ise satış işlemine dair bilgilerin de yer aldığı, fatura ve sevk irsaliyesinin birleşimi gibi bir niteliği olan bir belgedir.

Dolayısıyla irsaliyeli fatura aynı zamanda sevk irsaliyesi yerine de geçer. Ancak sevk irsaliyesi, irsaliyeli fatura yerine geçemez çünkü faturada olması gereken satış bilgilerini içermez.

İrsaliyeli Faturanın Hukuki Niteliği Nedir?

İrsaliyeli faturanın hukuki niteliğini, işlevlerini göz önünde bulundurarak şu şekilde özetleyebiliriz:

• İrsaliyeli fatura, fatura yerine geçer.
• Ayrıca sevk irsaliyesi niteliği de taşır.
• Fatura yerine geçtiği için malın tesliminden sonra ayrıca fatura düzenlenmesi gerekmez.
• Malın teslim edildiğini nitelendirir. İlgili denetimlerde sunulmak üzere taşıma aracında nüshası bulunur çünkü delil niteliği taşır.

Özetle hem sevk irsaliyesi hem de fatura hükmünü taşır.